Verdiepende opleiding over petrografie en muurwerkarcheologie

24.09
2020
Agenda

Centrum van Brugge

meer info volgt later
Markt, 8000 Brugge
Donderdag 24 september 2020
10.00 - 17.00 uur

Op 24 september organiseren we samen met Raakvlak en de Musea Brugge en met medewerking van UGent - Onderzoeksgroep Historische Archeologie en KU Leuven, Sagalassos Archeological Research Project, een studiedag over petrografie en muurwerkarcheologie. De studiedag geldt als verdiepende opleiding voor erkende archeologen. Om erkend te blijven, moeten archeologen per twee jaar minstens 1 verdiepende opleiding volgen. De inschrijvingen staan open voor iedereen, maar we geven voorrang aan erkende archeologen.

Bij archeologisch onderzoek wordt regelmatig stenen bouwmateriaal aangetroffen, vaak zelfs in aanzienlijke hoeveelheden. Dat gaat van bakstenen, dakpannen en andere bouwkeramiek, tot natuursteen in alle soorten en formaten. Het is niet altijd evident om met deze vondsten adequaat om te gaan, om bij inzamelen en registreren de juiste beslissingen te nemen zodat bij onderzoek na de opgraving een optimale kenniswinst bereikt wordt.

Soms zitten de stenen bouwmaterialen nog in verband, in fundamenten maar ook in wat ooit opgaand muurwerk was. ‘Muurwerkarcheologie’ vergt een andere onderzoeks- en registratieaanpak dan het doorsnee grondspoor. Het archeologisch onderzoek raakt hier de bouwhistorische studies.

En niet alle ‘stenen’ die worden opgegraven zijn bouwmateriaal maar ze komen wel in hetzelfde ‘vondstenbakje’ terecht. Daarom is meer aandacht nodig voor maal-, slijp- en andere stenen die als artefacten in de opgraving opduiken. Ze vertellen een vaak onderbelicht verhaal over de vroegere materiële cultuur.

Cruciaal bij dit alles is natuurlijk de identificatie van de stenen vondsten (het petrografisch onderzoek) en het leren inschatten van hun kennispotentieel. Om hierbij te helpen, hebben we een keur aan specialisten bereid gevonden om rond bouwkeramiek, natuursteen, maal- en slijpstenen hun ervaringen te delen. Naast de bijdragen die dieper op een bepaalde vondstencategorie ingaan wordt ingezoomd op registratietechnieken en onderzoeksmethoden specifiek afgestemd op muurwerk in bak- of natuursteen.

 

Programma

09.15 - 10.00 uur: Onthaal met koffie en thee

 

10.00 - 10.30 uur: E. Torun, Onderzoeksgroep Archeologie KU Leuven, Sagalassos Archaeological Research Project KU Leuven : Architectural documentation and site conservation at archaeological excavation sites

10.30 - 11.00 uur: Dr. V. Debonne, agentschap Onroerend Erfgoed: Baksteenbouw in de late middeleeuwen. Constructieve gebruiken, chronologie en regionale tendensen

11.00 - 11.30 uur: Dr. K. De Groote, agentschap Onroerend Erfgoed: Uit de praktijk gegrepen. Bouwmaterialen in archeologische context: mogelijkheden en betekenissen

11.30 - 12.00 uur: Dr. S. Reniere, U Gent, Onderzoeksgroep Historische Archeologie: Romeinse maal- en slijpstenen in Vlaanderen. Een overzicht van enkele case studies uit de Civitas Menapiorum

 

12.00 - 13.00 uur: Lunch. Tijdens de lunchpauze kan je een collectie bouwmaterialen en maal- en slijpstenen bekijken, begeleid door K. De Groote en S. Reniere. Dit ‘hands-on’-gedeelte gaat enkel door als de maatregelen tegen Covid-19 het toelaten.

 

13.00 - 13.30 uur: M.-C. Laleman, voormalig Directeur Stadsarcheologie Gent: Muren en hun verhaal: meer dan lijsten en afmetingen

13.30 - 14.00 uur: M. Lahaye & T. Vanderbeken, coördinator en erfgoedconsulent archeologie IOED WINAR: 3D laserscanning en (ondergronds) erfgoed

14.00 - 14.30 uur: Dr. Sc. F. Doperé, Ph.D. Research Fellow, Onderzoeksgroep Archeologie KU Leuven, Sagalassos Archaeological Research Project KU Leuven : Hoe omgaan met steenmerken en sporen van bewerking op natuurlijke bouwstenen?

14.30 - 15.00 uur: Dr. R. Dreesen, UGent, Onderzoeksgroep Historische Archeologie: Overzicht van de karakteristieken van de belangrijke natuurlijke bouwmaterialen en decoratieve gesteenten in en rond Brugge

 

15.00 - 16.30 uur: Begeleide wandeling in het stadscentrum van Brugge met focus op het herkennen van bouwmaterialen aan de hand van bouwelementen uit historische gebouwen.

16.30 - 17.00 uur: receptie en netwerkmoment

 

Om tijdens de wandeling de natuurstenen van heel dicht bij te kunnen bekijken, vragen wij om een handlens of loep mee te brengen.

 

Inschrijven

Je kan niet meer inschrijven voor deze studiedag. De studiedag is volzet.