Wat als je de regelgeving niet naleeft?

Als je de regelgeving over onroerend of varend erfgoed niet naleeft, kan dat opgemerkt worden door de politie of een gemeentelijke of gewestelijke verbalisant. Er kan ook een bevoegd iemand ter plaatse vaststellingen komen doen na een signaal van een burger.

Afhankelijk van de aard en de impact van de feiten wordt ingezet op:

Zachte handhaving

Onder zachte handhaving vallen de raadgeving en de aanmaning. Zowel het agentschap Onroerend Erfgoed als de afdeling Handhaving van het departement Omgeving zijn bevoegd voor het versturen van raadgevingen en aanmaningen. 

Een raadgeving heeft een preventieve signaalfunctie, namelijk het voorkomen van misdrijven of inbreuken. Het advies in de raadgeving beschrijft mogelijke initiatieven die de eigenaar kan nemen, of er een premie kan worden bekomen en welke procedures eventueel moeten worden doorlopen. 

Een aanmaning veronderstelt dat een inbreuk of misdrijf reeds is aangevangen of is gepleegd. Ze wordt schriftelijk bezorgd aan de vermoedelijke overtreder en eventuele andere betrokkenen. De aanmaning is bedoeld om het misdrijf of de inbreuk snel te beëindigen en de schadelijke gevolgen ervan te herstellen. 

Een tweede aanmaning is voor de overtreder de laatste kans om in overleg met het agentschap te werken aan het herstel van de erfgoedwaarden. Wanneer de aanmaning niet wordt nageleefd, zelfs niet na het versturen van een tweede aanmaning, is de aanmaner verplicht om een aangifte van de inbreuk of het misdrijf in te dienen bij een inspecteur Onroerend Erfgoed. Deze kan dan een traject van zogenaamde ‘harde’ handhaving opstarten.

Harde handhaving

Bevoegde verbalisanten kunnen op verschillende manieren optreden wanneer zij inbreuken of misdrijven vaststellen op de regelgeving. Bevoegde verbalisanten zijn de reguliere politiediensten, inspecteurs onroerend erfgoed, gemeentelijke ambtenaren of ambtenaren van intergemeentelijke samenwerkingsverbanden die aangeduid zijn als bevoegd verbalisant.

Er bestaan verschillende handhavingsinstrumenten, zoals de minnelijke schikking of de herstelvordering. Meer informatie daarover vind je op de website van de afdeling Handhaving van het Departement Omgeving. Op dezelfde website vind je het handhavingsrapport onroerend erfgoed.

Cijfers over handhaving vind je ook in onze Monitor Onroerend Erfgoed - thema Beheer.