Invoeren in de Inventaris van het Onroerend Erfgoed

Steden en gemeenten hebben de bevoegdheid om het bouwkundig en landschappelijk erfgoed in hun gemeente te inventariseren. Je kan als lokaal bestuur gebruik maken van de IT-toepassingen van het agentschap om jouw inventarissen te publiceren. Na het ondertekenen van een gebruikersovereenkomst, kan je autonoom de inventarissen bouwkundig en landschappelijk erfgoed invoeren en bewerken in de Inventaris van het Onroerend Erfgoed.  

Welke gegevens kan je invoeren? 

Je krijgt als lokaal bestuur volledig zeggenschap over het invoeren en aanpassen van de gebiedsgebonden inventarisgegevens in de Inventaris van het Onroerend Erfgoed en de Beeldbank: 

  • gegevens invoeren en bewerken in de module Erfgoedobjecten 
    Erfgoedobjecten zijn de fiches van het onroerend erfgoed dat opgenomen is in de wetenschappelijke inventaris. Elk erfgoedobject heeft een veld voor een naam, een koppeling voor een of meerdere foto’s, een locatieaanduiding, een beknopte karakterisering aan de hand van de erfgoedkenmerken, een beschrijving en eventueel een verwijzing naar het geldende erfgoedstatuut. Vanuit de erfgoedobjecten kan ook de module thema’s en personen aangevuld worden, om die objecten bijvoorbeeld met een straat of gemeente of met het oeuvre van een ontwerper te koppelen. 
  • bouwkundige en landschappelijke erfgoedobjecten invoeren en bewerken 
    Dat zijn de inventarissen waarvoor lokale besturen bevoegd zijn. Als een lokaal bestuur een gebruikersovereenkomst ondertekent, neemt het beide inventarissen over van het agentschap. Het inventariseren van archeologische zones, varend erfgoed en van landschappelijke gehelen uit de landschapsatlas blijft de bevoegdheid van de Vlaamse overheid.  
  • enkel erfgoedobjecten invoeren en bewerken die gelegen zijn op het eigen grondgebied
    Bij grensoverschrijdende objecten neemt het agentschap de lead, in overleg met de betrokken gemeenten. 
  • enkel erfgoedobjecten invoeren en bewerken die niet beschermd zijn
    Aanpassingen aan een beschermd erfgoedobject gebeuren in overleg met het agentschap. In het geval van erfgoedobjecten gelegen binnen een groter beschermd geheel (bijv. inventariseren van een pand in een stadsgezicht) kan een lokaal bestuur wel autonoom opereren.  
  • alle gegevens van de erfgoedobjecten invoeren en bewerken: titel, adres, afbakening, beschrijving, erfgoedkenmerken en foto’s.
    Lokale besturen krijgen de volledige vrijheid hierin, en respecteren daarbij bepaalde administratieve en kwalitatieve standaarden. Die standaarden garanderen het gebruik van de Inventaris van het Onroerend Erfgoed als basis voor wetenschappelijk onderzoek en voor de opmaak van vaststellings- en beschermingsbesluiten. 

Wie kan de gegevens invoeren? 

De rechten voor de toegang tot onze toepassingen worden toegekend aan de gemeente als rechtspersoon. De gemeente duidt personen aan die namens haar de inventarisgegevens invoeren. Meestal zal dat een ambtenaar van de gemeente zijn. De gemeente kan deze taak ook delegeren naar iemand die werkt voor een IOED, het Regionaal Landschap, een studiebureau… Die delegatie moet formeel geregeld worden.

Lokale besturen die willen invoeren in de Inventaris van het Onroerend Erfgoed doorlopen een onboardingsprocedure en ondertekenen een gebruikersovereenkomst.

Welke gemeenten kunnen al invoeren?

Al 26 gemeenten sloten de gebruikersovereenkomst af (13 juni 2024).

Deze steden en gemeenten hebben toegang tot de inventaristoepassingen van het agentschap. Vanaf nu beheren zij autonoom hun inventarissen bouwkundig en landschappelijk erfgoed. Ze voegen ook zelf beelden toe aan de Beeldbank.

Veertien gemeenten hebben als erkende onroerenderfgoedgemeenten ook de mogelijkheid hun inventarissen vast te stellen.

Ondersteuning bij de invoer 

Het agentschap zet volop in op de begeleiding van lokale besturen die hun inventarissen willen invoeren in de Inventaris van het Onroerend Erfgoed. We voorzien inhoudelijke en technische hulp in de vorm van handleidingen, vormingen en infosessies. 

Elke aangesloten gemeente helpen we praktisch op weg met een startopleiding. Een hele dag lang kan je kennismaken met de mogelijkheden van de toepassingen en de afspraken hierover. Je kan eigen materiaal met onze hulp invoeren, om zo de handleidingen en richtlijnen meteen zelf toe te passen.

Via de nieuwsbrief voor lokale besturen houden we je op de hoogte van de nieuwe vormingen die we regelmatig organiseren voor lokale besturen die hun inventarissen zelf beheren.

Met alle vragen over inventariseren kan je terecht op inventaris@onroerenderfgoed.be.