Op 20 oktober viert de Raad van Europa voor het eerst de internationale landschapsdag. Op deze dag zet het agentschap de Europese Landschapsconventie mee in de kijker. De Europese Landschapsconventie is het eerste internationale verdrag dat exclusief handelt over alle aspecten van het landschap en dat de zorg voor een kwaliteitsvolle leefomgeving bepleit. 

De Europese Landschapsconventie prijst het landschap als een essentieel deel van onze leefomgeving. Het verdrag heeft als doel de bescherming, het beheer en de inrichting van landschappen te bevorderen en Europese samenwerking op het vlak van landschapszorg tot stand te brengen. De basisgedachte is dat de Europese landschappen onze culturele diversiteit weerspiegelen en bepalend zijn voor onze identiteit.

De grote verdienste van de Landschapsconventie is dat ze de aandacht vestigt op álle landschappen en de mens centraal stelt. De Europese landschapsdefinitie heeft betrekking op het volledige grondgebied. Dat omvat uiteraard niet enkel landelijke gebieden maar evenzeer stedelijke en randstedelijke omgevingen. Elk landschap heeft een eigen karakter, of het nu uitzonderlijk waardevol, eerder alledaags of gedegradeerd is. En elk landschap is het resultaat van de wisselwerking tussen natuurlijke en menselijke factoren. Het landschap evolueert voortdurend en heeft een geïntegreerde aanpak nodig. Heel wat beleidssectoren hebben invloed op het landschap. Het landschap is op zijn beurt van grote invloed op deze sectoren.

Net als 37 andere lidstaten hebben wij de Europese Landschapsconventie geratificeerd. Dat betekent dat we voor een grote uitdaging staan. Hoe kunnen we een kwalitatieve ontwikkeling van de ruimte tot stand te brengen, over sectoren en bestuursniveaus heen, voor én met de mensen die er wonen, werken en leven? Samenwerking en burgerparticipatie vormen daarbij de sleutels tot succes. 

Onroerend Erfgoed inventariseert, beschermt en beheert al jarenlang cultuurhistorisch waardevolle landschappen, maar we kunnen de Europese Landschapsconventie pas ten volle te implementeren als we een meer overkoepelende werking voor het landschap uitbouwen.

Binnen de Vlaamse overheid zijn de laatste jaren verschillende inspirerende initiatieven genomen die impliciet de doelstellingen van de Europese Landschapsconventie onderschrijven. Zo werd vanuit de projecten ‘The ambition of the Territory’ en ‘Metropolitan Landscapes’ een pleidooi gehouden voor een andere omgang met de ruimte vanuit de karakteristieken en de logica van het landschap. Verder vestigde de werking van het Open Ruimte Platform de aandacht op het belang van het landschap in het toekomstig Vlaams beleid. In het Witboek Beleidsplan Ruimte zijn belangrijke uitdagingen voor het landschap en de ruimtelijke kwaliteit ingeschreven en ook het Meerjarenprogramma 2017-2020 van de Vlaamse Bouwmeester zet in op een verdere uitbouw van het openruimtebeleid en het versterken van de kwaliteit van de leefomgeving. Ook op lokaal niveau leveren besturen en verenigingen bijzondere inspanningen.

Op deze internationale landschapsdag huldigen we elk initiatief dat bijdraagt aan de realisatie van de Europese doelstellingen voor het landschap. We roepen iedereen op om mee te streven naar een kwaliteitsvolle ruimtelijke ontwikkeling van het Vlaamse landschap.

Op de website van de Raad van Europa vind je meer informatie over de Europese Landschapsconventie en de  internationale landschapsdag.

Reacties (0)

Reageer op dit artikel