Oproep 2024 - kleine totaalprojecten wonen

Deze oproep richt zich op totaalprojecten of volwaardige deelfasen van grotere projecten met focus op het bestemmen van onroerend erfgoed naar woonfunctie. We zijn op zoek naar projecten die focussen op duurzaam wonen en op slim omgaan met energie. Projecten waarbij geëxperimenteerd wordt met nieuwe en innovatieve woonvormen worden aangemoedigd om deel te nemen. Er kan een premie worden aangevraagd voor instandhoudings- en restauratiewerken die kaderen in het project. Na uitvoering van het project heeft het onroerend erfgoed uitsluitend een woonfunctie.

Concreet is de oproep bedoeld voor totaalprojecten of volwaardige deelfasen van grotere projecten die:

  • door een combinatie van verschillende ingrepen en werken, onroerend erfgoed instapklaar en bewoonbaar maken;
  • focussen op zowel constructies, interieur als omgeving.

Nieuwbouw wordt niet mee gesubsidieerd. Wanneer in het project ook een gedeelte nieuwbouw is voorzien dan moet dit voldoende architecturale kwaliteiten bezitten, afgestemd op de erfgoedcontext, zoals onder meer bepaald in het afwegingskader niet-bebouwde ruimte in beschermde erfgoedsites. De nieuwbouw mag zeker geen negatieve impact hebben op de aanwezige erfgoedwaarden.

Voor beschermde monumenten (niet voor beschermde stads- en dorpsgezichten of cultuurhistorische landschappen) komen ook de volgende energiebesparende maatregelen in aanmerking voor een premie:

  • erfgoedvriendelijke isolatiewerken aan daken, muren, vloeren en schrijnwerk
  • vervanging van verouderde technische installaties door CO²-arme technische installaties:
    • installatie centrale verwarming gascondensatieketel met productlabel A en daarbij horende leidingen en afgifte-elementen
    • zonneboiler
    • warmtepomp (alle types)
    • warmtepompboiler
    • binnenklimaat: ventilatiesysteem

Projecten die louter gericht zijn op het optimaliseren van het energieverbruik of op het verhogen van het wooncomfort of het vervangen van de technische installatie komen niet in aanmerking voor een premie.

De maximale uitvoeringstermijn van het project is drie jaar.

Alle premienemers komen in aanmerking voor deze oproep, behalve de uitgesloten doelgroepen (Onroerenderfgoedbesluit artikel 11.1.1., 1ste lid).

Budget

Het totaalbudget dat verdeeld wordt onder de projecten bedraagt 10 miljoen euro.

We berekenen het premiebedrag op basis van de kostenraming uit het preselectiedossier. Het minimumbedrag dat in aanmerking komt voor de berekening van de erfgoedpremie is 250.000 euro, exclusief btw. Het maximumbedrag dat in aanmerking komt voor de berekening is 1.000.000 euro, exclusief btw.

De kostenposten die in aanmerking komen voor de berekening, zijn terug te vinden in de richtlijn betoelaagbaarheid. Voor beschermde monumenten worden deze uitgebreid met de energiebesparende maatregelen zoals omschreven in de doelstelling van deze oproep.

De premiepercentages die we toepassen, zijn de premiepercentages uit de regelgeving. Om in aanmerking te komen voor een verhoogde of aanvullende premie, moet het project hier aan voldoen bij het indienen van het conceptdossier.

Het totaalbudget wordt verdeeld onder de geselecteerde projecten volgens de rangschikking bepaald door de jury, en dit tot het budget op is.

Procedure

Een oproep bestaat uit twee rondes: 

  • een preselectieronde, waarbij de jury het conceptdossier in een vroeg stadium beoordeelt
  • een definitieve indieningsronde, waarbij de geselecteerde kandidaten het eigenlijke premiedossier kunnen indienen

Preselectiedossier

Je kon een preselectiedossier indienen tot uiterlijk 1 februari 2024, om 23.59 uur.

Je bezorgt ons hiervoor onderstaande formulier via e-mail. Het preselectiedossier bevat minstens de volgende elementen:

  • een volledig ingevuld en ondertekend aanvraagformulier
  • een conceptnota waaruit blijkt dat het aanvraagdossier voldoet aan de deelnemingsvoorwaarden en beoordelingscriteria in de oproep. De conceptnota kan bestaan uit tekst, plannen en beeldmateriaal, maar wordt geacht beknopt te zijn. Er worden maximum 2.500 woorden tekst voor beoordeling in aanmerking genomen, inclusief tekst in de bijlagen
  • een globale kostenraming

Je kan geen dossier meer indienen voor deze oproep.

Deelnemingsvoorwaarden

Het preselectiedossier moet voldoen aan de volgende voorwaarden om in aanmerking te komen voor een erfgoedpremie:

  • het preselectiedossier is tijdig ingediend en volledig
  • het project voldoet aan de voorwaarden voor het verkrijgen van een erfgoedpremie, zoals omschreven in het Onroerenderfgoedbesluit, of zal hieraan voldoen op het moment van de indiening van het eventuele definitief dossier. Het preselectiedossier moet hiervoor de nodige stavingstukken omvatten
  • het project valt binnen het thema, de doelstelling en de doelgroep van de oproep
  • het project wordt uitgevoerd binnen de maximale uitvoeringstermijn van drie jaar
  • de aanvaardbare kostenraming is gelijk aan of hoger dan het minimumbedrag van 250.000 euro en gelijk aan of lager dan het maximumbedrag van 1.000.000 euro (projecten met een hogere kostenraming mogen kandideren, maar het bedrag dat voor een premie in aanmerking wordt genomen is nooit hoger dan het hier bepaalde maximumbedrag)

We gaan na of het preselectiedossier voldoet aan de deelnemingsvoorwaarden. Als niet is voldaan aan de deelnemingsvoorwaarden brengen we je hiervan op de hoogte.

Beoordelingscriteria

De jury beoordeelt de preselectiedossiers op basis van de volgende beoordelingscriteria (het gewicht van elk criterium wordt uitgedrukt in procenten):

  • de kwaliteit van het concept en de visie (25%)
  • de voorbeeldfunctie van het project, in het algemeen en binnen het thema van de oproep (20%)
  • het duurzame karakter (20%)
  • de mate waarin het project bijdraagt tot innovatie binnen de onroerenderfgoedzorg (10%)
  • de maatschappelijke meerwaarde die voortvloeit uit het project (10%)
  • de kwaliteit van de uitvoering (10%)
  • de financiële en organisatorische haalbaarheid van het project (5%)

Jury

De preselectiedossiers, die voldoen aan de deelnemingsvoorwaarden worden voor advies voorgelegd aan een jury. 

De jury voor deze oproep bestaat uit:

  • 2 medewerkers van het agentschap Onroerend Erfgoed
  • 1 medewerker van het agentschap Wonen in Vlaanderen
  • 1 medewerker van het departement Omgeving
  • 3 externe juryleden uit de pool met de volgende expertise: wonen, vakmanschap en energiezuinigheid

De jury werkt volgens het voor deze oproepenronde vastgesteld huishoudelijk reglement.

Het advies van de jury bestaat uit:

  • een evaluatie per preselectiedossier op basis van de beoordelingscriteria
  • een rangschikking van de projecten

De minister beslist uiterlijk op 1 juni 2024 welke dossiers geselecteerd zijn en verder uitgewerkt kunnen worden. Je wordt schriftelijk op de hoogte gebracht van het resultaat van de jury en de beslissing van de minister.

Premiedossier

Je kan een premiedossier indienen tot uiterlijk 1 februari 2025, om 23.59 uur. 

Het premiedossier bevat minstens de volgende elementen:

  • een volledig ingevuld en ondertekend aanvraagformulier
  • een beschrijving van de huidige staat van het goed
  • een beschrijving van de geplande werken
  • een langetermijn-onderhoudsplanning op maat
  • een motivering van de geplande werken, zo nodig met duidelijke verwijzing naar de relevante bepalingen van het goedgekeurde beheersplan
  • een kostenraming met uitsplitsing per post of een gedetailleerde verwijzing naar de door de minister vastgestelde lijst met forfaitaire werken
  • alle stavingstukken waarmee het recht op een aanvullende of verhoogde erfgoedpremie wordt aangetoond
  • alle relevante documenten over de aanstelling van de ontwerper, of de motivatie waarom er geen ontwerper hoeft te worden aangesteld

We onderzoeken je dossier en leggen uiterlijk op 1 juni 2025 de dossiers die in aanmerking komen voor een premie voor aan de minister. De minister kent vervolgens de premie toe, waarna de vastlegging ervan volgt. Je mag pas starten met de werken na de toekenning van de premie.