Werken in een beschermd stads- of dorpsgezicht

Toelatingsplichtige werken

Plan je werken in een beschermd stads- of dorpsgezicht, kijk dan eerst na voor welke werken je een toelating nodig hebt.  Sinds 1 januari 2015 zijn in de beschermingsbesluiten de toelatingsplichtige handelingen en beheersdoelstellingen opgenomen.

1. Werd het stads- of dorpszicht beschermd vóór 1 januari 2015, dan tonen het beschermingsbesluit EN de generieke, specifieke en aanvullende toelatingsplichten uit het Onroerenderfgoedbesluit je voor welke werken een toelating nodig is:

  • De generieke toelatingsplichten staan opgesomd in artikel 6.2.3
  • De specifieke toelatingsplichten voor stads- en dorpsgezichten vind je in artikel 6.2.5
  • Alle aanvullende toelatingsplichten staan opgesomd in artikel 6.2.13 

2. Voor beschermingen vanaf 1 januari 2015 vind je in het beschermingsbesluit van het onroerend goed een lijst met toelatingsplichtige handelingen. Ook de beheersdoelstellingen zijn in het besluit opgenomen.

3. Voor werken die in een goedgekeurd beheersplan van toelating worden vrijgesteld, heb je geen afzonderlijke toelating meer nodig.

De toelatingsplichtige handelingen kunnen dus per bescherming verschillend zijn.

Zijn de werken toelatingsplichtig?

Als je een omgevingsvergunning moet aanvragen, dan zit de toelating vervat in deze vergunning en hoef je geen aparte toelating meer aan te vragen. Heb je geen omgevingsvergunning nodig, dan vul je het meldingsformulier in.

Voor je een dossier of meldingsformulier indient, raden we je sterk aan een vooroverleg te organiseren om de geplande werken te bespreken.

Omgevingsvergunning

Je hebt een omgevingsvergunning nodig wanneer de regelgeving van Ruimtelijke Ordening, Bos, Natuur of Milieu je dat vraagt. Heb je vragen over vergunningen, neem dan contact op met de dienst ruimtelijke ordening van je gemeente of stad.

Je vraagt de omgevingsvergunning aan bij je gemeente, stad of provincie. De vergunningverlenende overheid vraagt op haar beurt advies aan het agentschap. Finaal beslist de vergunningverlenende overheid om de vergunning te verlenen of te weigeren of er eventueel voorwaarden te koppelen. Daarbij wordt rekening gehouden met het advies van het agentschap. Je hoeft geen aparte toelating aan het agentschap te vragen.

Voor een vlotte dossierbehandeling voeg je de nodige bijlagen aan je omgevingsvergunning toe. Meer informatie over de dossiersamenstelling vind je hier.

In bepaalde gevallen ben je trouwens verplicht om een bekrachtigde archeologienota of een ter bekrachtiging ingediende archeologienota toe te voegen aan je vergunningsaanvraag. Meer informatie over archeologie bij vergunningsaanvragen vind je hier.

Geen omgevingsvergunning

Plan je werken in een beschermd stads- of dorpsgezicht en heb je hiervoor geen omgevingsvergunning nodig? Vul dan het meldingsformulier in en bezorg dit aan je gemeente of stad.

Verwar deze melding niet met de meldingsplicht binnen de regelgeving van Ruimtelijke Ordening. De meldingsplicht binnen de wetgeving op Ruimtelijke Ordening geldt trouwens niet voor handelingen aan en in beschermd erfgoed. Meldingsplichtige werken aan en in beschermd erfgoed blijven vergunningsplichtig.

Je mag met de werken starten vanaf de twintigste dag na de melding, behalve als de gemeente oordeelt dat de werken de wezenlijke eigenschappen van het beschermde stads- of dorpsgezicht verstoren. In dat geval heb je een schriftelijke toelating nodig van het agentschap of de erkende onroerenderfgoedgemeente.

Je gebruikt hiervoor het onderstaande aanvraagformulier, dat je indient bij het agentschap of de erkende onroerenderfgoedgemeente. Voor een vlotte dossierbehandeling voeg je de nodige bijlagen toe. Meer informatie over de dossiersamenstelling vind je hier. 

Het agentschap of de onroerenderfgoedgemeente evalueert of de voorgestelde werken de erfgoedwaarde van het beschermde stads- of dorpsgezicht respecteren. Als dat zo is, krijg je de gevraagde toelating, eventueel met voorwaarden, binnen de dertig dagen. Valt er niet tijdig een beslissing, dan wordt de toelating stilzwijgend verleend.

Wanneer je een toelating in handen hebt, moet je die bekendmaken door het bericht aan te plakken op het betrokken goed of door de belanghebbenden aangetekend op de hoogte te brengen. Als er hierna geen beroep wordt aangetekend, mag je effectief van start gaan, volgens de gestelde voorwaarden.

Opgelet: Voor de hele of gedeeltelijke sloop, het optrekken of het plaatsen of het herbouwen van een gebouw of een constructie in een beschermd stads- of dorpsgezicht moet je altijd een schriftelijke toelating aanvragen bij het agentschap Onroerend Erfgoed of, indien van toepassing, de erkende onroerenderfgoedgemeente.

Financiële ondersteuning

Wil je bij het agentschap een premie of andere financiële ondersteuning aanvragen voor de geplande werken? Bekijk de mogelijkheden en voorwaarden.

Twijfel je toch nog of je wel de juiste procedure volgt, neem dan gerust contact op met je regionale dienst